Ο Τύπος, η ελευθεροτυπία και η “κεντροαριστερή πολυφωνία”

Posted on January 10, 2013

1



Είναι γνωστό σε όλους πως ο πολιτικός χώρος που κυριάρχησε σε κάθε τομέα της ελληνικής κοινωνίας τα τριάντα τελευταία χρόνια, είναι αυτός της κεντροαριστεράς.

Με κύριο εκφραστή της το ΠΑΣΟΚ, με τα -ελάχιστα- καλά και τα πολλά -πάρα πολλά- κακά, αυτή η ιδεολογία του λίγο σοσιαλισμού με μια τυπική δόση αριστεροφροσύνης και μπόλικη “Γκρουεζοποιημένη παγαποτιά”, διαμόρφωσε όλες τις δομές της εξουσίας· και μοιραία καθόρισε και τον Τύπο.

Με αφορμή την επανέκδοση της Ελευθεροτυπίας, έχει ξεκινήσει μια επιβλαβής για όλους διαμάχη γύρω από την αντιμετώπιση της σύγχρονης καταστρεπτικής πολιτικής των μέσων ελέγχου και ενημέρωσης.

Ο Τύπος στο σύνολο του, και κυρίως οι εφημερίδες, περνούν εδώ και δυόμιση χρόνια την χειρότερη περίοδο της σύγχρονης ιστορίας τους. Τη στιγμή που επίσημες και ανεπίσημες μελέτες καταδεικνύουν πως η εμπιστοσύνη του κόσμου στα υπάρχοντα Μέσα Ενημέρωση έχει καταποντιστεί, η δίψα για πραγματική και ανεξάρτητη πληροφόρηση είναι πιο έντονη από ποτέ.

Μέσα σε αυτήν ακριβώς την αλγεινή οικονομική και κυρίως ανήθικη περίοδο που διανύουν τα ελληνικά ΜΜΕ, ένας εξωτερικός παρατηρητής βρίσκεται μπροστά στο εξής τραγελαφικό παράδοξο. Την ταυτόχρονη συμβίωση τεσσάρων κεντροαριστερών εφημερίδων.

Η Αυγή, που ως κομματικό όργανο αποτελεί -μαζί με τον Ριζοσπάστη- μια κατηγορία από μόνη της και οι “ανεξάρτητες πολιτικά” 6 Μέρες, “Εφημερίδα των Συντακτών” και η καινούρια Ελευθεροτυπία.

Μια μικρή αναδρομή στο πρόσφατο παρελθόν των τριών -ως δείγμα γραφής της Ελευθεροτυπίας παίρνω όχι μόνο την σημερινή της (επαν)έκδοση, αλλά και τους τελευταίους μήνες ζωής της πριν από ένα χρόνο- αποδεικνύει πως ο τρόπος προσέγγιση της επικαιρότητας είναι σχεδόν ο ίδιος.

Παρόμοιοι κεντρικοί τίτλοι, παραπλήσια ρεπορτάζ, εφαπτόμενη αρθρογραφία. Τοποθετημένα σε ένα (κέντρο)αριστερό πλαίσιο, προς τέρψιν μιας “εκκολαπτόμενης ανάγκης για πραγματική ενημέρωση”.

Κι όλα αυτά στην χειρότερη εποχή για νέα δημοσιογραφικά ξεκινήματα. Με τη διαφήμιση στον Τύπο να εξαρτάται, σχεδόν αποκλειστικά, από τις τράπεζες και το δημόσιο κι αυτοί με τη σειρά τους να επιδιώκουν να καθορίζουν τη θεματολογία ξεπερνώντας κάθε στοιχειώδες πρόσχημα.

Τρεις κεντροαριστερές εφημερίδες πανελλήνιας κυκλοφορίας κρεμάστηκαν σήμερα στα περίπτερα κι αν κάποιος τις βάλει δίπλα στην κομματική Αυγή και τα αυτοαποκαλούμενα κεντροαριστερά Νέα, θα φτάσει στον μαγικό αριθμό των πέντε (αν πω τίποτα και για την Καθημερινή θα πέσει σίγουρα φωτιά να με κάψει).

Στέκομαι, όμως, στο φαινόμενο των τριών ως τα “φύλλα” με την πιο εμφανή πρόθεση μιας “ακομμάτιστης ενημέρωσης”. Το ξέρω πως δεν είναι η πλήρης αλήθεια αυτό, αλλά τουλάχιστον αυτός είναι ο τρόπος που τις αναδύουν οι συντελεστές τους.

Ποια ανάγκη ικανοποιεί η ύπαρξη των τριών αυτών εφημερίδων; Θα ρωτούσε ένας καλοπροαίρετος παρατηρητής. Τι το διαφορετικό έχουν να προσφέρουν στον αναγνώστη που έχει σταματήσει εδώ και καιρό να ασχολείται με τα παραδοσιακά μέσα ή που σκέφτεται και υπολογίζει ακόμη και το τελευταίο του ευρώ;

Η ανάγκη κάποιων ανθρώπων να τιτλοφορούνται ως εφημεριδάδες; Το βίτσιο της δημοσιότητας και της έντυπης εξουσίας; Οι φτηνοί και αναλώσιμοι δημοσιογράφοι; Ο έλεγχος του πολιτικού συστήματος; Η επιθυμία επαναστατικής αριστερόστροφης ενημέρωσης; Μικροσυμφεροντολογικές αναζητήσεις; Ή κρίση δημοσιογραφικής συνείδησης;

Τι απ´όλα αυτά μπορεί να ισχύει; Τι άλλο εκτός από αυτά μπορεί να συμβαίνει; Και, στο κάτω κάτω, πού ζουν αυτοί οι άνθρωποι που επιδιώκουν να χτίσουν κάτι τόσο διεσπαρμένο και εκτεθειμένο στις εξωπραγματικές συνθήκες της νεοελληνικής οικονομίας;

Κάποιος ρομαντικός θα ρωτούσε και κάτι ακόμη. Όταν οι ρίζες των τριών αυτών εγχειρημάτων φύτρωσαν μαζί στην ίδια γλάστρα, τι διάολο έγινε στην πορεία και βρέθηκε η καθεμιά στο δικό της μποστάνι; Γιατί να μην υπάρχει ένας κεντροαριστερός ακομμάτιστος φορέας ενημέρωσης που να “γαμάει και να δέρνει” κι όχι τρία, δεκατρία, εικοστρία φτερά στον άνεμο;

Δεν θέλω να μπω βαθύτερα στα υπαρξιακά υποσυνείδητα τέτοιων εγχειρημάτων. Ούτε στις ένοχες ιστορικές αναδρομές τους. Προτιμώ να μείνω καλοπροαίρετος.

Ακόμη κι αν η ιστορία με τους πρώην εργαζόμενους της Ελευθεροτυπίας κρύβει πίσω της πικρές αλήθειες.

Ακόμη κι αν εκείνος που διαβάζει αυτές τις λέξεις, νομίζει πως κατέβηκα απ’τον Άρη κι αραδειάζω ένα κάρο μπούρδες. Εκτός λογικής και πέρα κάθε πραγματικότητας. Κεντροαριστερής πραγματικότητας.

Advertisements